Kan ik CBD overdoseren?

De angst voor een overdosis houdt veel mensen tegen bij het proberen van CBD. Toch laat onderzoek een verrassend beeld zien: de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) concludeerde in 2018 dat CBD een goed veiligheidsprofiel heeft. In dit overzicht lees je wat er bij hoge doseringen gebeurt, welke bijwerkingen mogelijk zijn en hoe je CBD veilig gebruikt.

In het kort

• Een dodelijke overdosis CBD is bij mensen nog nooit voorgekomen en wordt als praktisch onmogelijk beschouwd.
• Te veel CBD kan milde klachten geven zoals slaperigheid, misselijkheid of diarree, maar die verdwijnen vanzelf.
• Begin altijd met een lage dosering en bouw langzaam op voor het beste resultaat.

Is een dodelijke CBD overdosis mogelijk?

Een dodelijke overdosis CBD is bij mensen nooit vastgesteld. De WHO publiceerde in 2018 een uitgebreid rapport over CBD. De conclusie was helder: CBD wordt goed verdragen en heeft een gunstig veiligheidsprofiel (Bron: WHO, Critical Review Report Cannabidiol, 2018).

Dieronderzoek geeft een indicatie van de grenzen. De zogenoemde LD50, de dosis waarbij 50% van de proefdieren overlijdt, ligt bij CBD extreem hoog. Bij muizen bedraagt de LD50 naar schatting 212 mg per kilogram lichaamsgewicht bij intraveneuze toediening. Vertaald naar een persoon van 75 kilo zou dat neerkomen op bijna 16.000 mg in één keer, rechtstreeks in de bloedbaan. Via de mond ingenomen ligt die grens waarschijnlijk nog veel hoger, omdat je lichaam slechts 6-19% van de CBD opneemt (Bron: Millar et al., Frontiers in Pharmacology, 2020).

Ter vergelijking: een gemiddeld flesje CBD olie van 10 ml met 5% CBD bevat ongeveer 500 mg CBD totaal. Je zou tientallen volledige flesjes in korte tijd moeten innemen om ook maar in de buurt te komen van die theoretische grenswaarden. Dat is in de praktijk niet haalbaar.

Het verschil tussen overdosis en bijwerkingen

Veel mensen gebruiken het woord "overdosis" terwijl ze bijwerkingen bedoelen. Dat onderscheid is belangrijk. Een overdosis betekent dat een stof je lichaam ernstig beschadigt of levensgevaarlijk wordt. Bijwerkingen zijn ongewenste maar meestal milde reacties die bij een te hoge dosis of bij gevoeligheid kunnen optreden.

Bij CBD gaat het vrijwel altijd om bijwerkingen, niet om een echte overdosis. CBD Apotheek analyseert jaarlijks meer dan 200 CBD-producten op zuiverheid en concentratie, en bij geen enkel product is een overdoseringsrisico vastgesteld. Wel ontvangen wij regelmatig vragen van klanten die na een te hoge startdosis last kregen van bijwerkingen.

Wij noemen dit "De Drempelregel": iedereen heeft een persoonlijke drempel waarboven bijwerkingen optreden, maar die drempel ligt ver onder het punt van een echte overdosis. Het verschil tussen "onprettig" en "gevaarlijk" is bij CBD bijzonder groot.

Wat gebeurt er als je te veel CBD neemt?

Als je meer CBD inneemt dan je lichaam prettig vindt, merk je dat vrij snel. De meest voorkomende klachten zijn slaperigheid, een onrustige maag en soms diarree. Ook een droge mond of licht gevoel van duizeligheid komen voor. Al deze reacties zijn tijdelijk en verdwijnen zodra de CBD is uitgewerkt, meestal binnen enkele uren.

Belangrijk om te weten: CBD maakt je niet high. In tegenstelling tot THC, de psychoactieve stof in cannabis, heeft CBD geen bedwelmend effect. Je blijft helder, ook bij een hogere dosis. De vraag of CBD je high maakt is dan ook een veelgestelde die we apart beantwoorden.

Bij hogere doseringen (boven de 300 mg per dag) rapporteren sommige mensen ook veranderingen in eetlust of lichte hoofdpijn. De ernst van deze klachten hangt af van je lichaamsgewicht, je persoonlijke gevoeligheid en of je CBD op een lege maag neemt.

Wat zegt onderzoek over hoge doses CBD?

Wetenschappers hebben CBD in klinische studies getest in doseringen die ver boven normaal consumentengebruik liggen. In een fase I-studie van Taylor et al. (2018) kregen gezonde proefpersonen enkelvoudige doses tot 6.000 mg CBD. De onderzoekers concludeerden dat zelfs bij deze extreme hoeveelheden geen ernstige bijwerkingen optraden (Bron: Taylor et al., CNS Drugs, 2018).

Het epilepsiemedicijn Epidiolex, dat zuivere CBD bevat, wordt voorgeschreven in doseringen tot 20 mg per kilogram lichaamsgewicht per dag. Voor een volwassene van 75 kg betekent dat 1.500 mg per dag. Studies met dit medicijn over langere perioden toonden aan dat de meest voorkomende bijwerkingen slaperigheid, verminderde eetlust en diarree waren, maar dat deze zelden reden waren om met de behandeling te stoppen (Bron: Devinsky et al., The New England Journal of Medicine, 2017).

Een uitgebreide review van Iffland en Grotenhermen (2017) analyseerde tientallen CBD-studies en concludeerde dat CBD een gunstig veiligheidsprofiel heeft in vergelijking met andere medicijnen. Chronisch gebruik en hoge doses tot 1.500 mg per dag werden bij mensen goed verdragen (Bron: Iffland & Grotenhermen, Cannabis and Cannabinoid Research, 2017).

Hoeveel CBD is "te veel"?

Een exact getal bestaat niet, want iedereen reageert anders op CBD. Factoren die meespelen zijn je lichaamsgewicht, je stofwisseling, de concentratie van het product en of je CBD samen met voedsel inneemt. Toch geven onderzoeksresultaten een nuttig kader.

De meeste consumenten gebruiken tussen de 10 en 100 mg CBD per dag. Klinische studies gebruiken doseringen tot 1.500 mg per dag of meer, zonder ernstige problemen. Het verschil tussen die twee werelden is enorm: een consument die 20 mg per dag neemt, zit op 1-2% van de dosis die in klinische studies nog als veilig geldt.

De Drempelregel helpt je dit te begrijpen. Je persoonlijke drempel voor bijwerkingen ontdek je door laag te beginnen, bijvoorbeeld met 5-10 mg per dag, en de dosis stapsgewijs te verhogen. Zo geef je je lichaam de tijd om te wennen en vind je de hoeveelheid die bij jou past zonder onprettige effecten. Op onze pagina over hoeveel CBD je kunt nemen lees je hier meer over.

CBD vergeleken met andere stoffen

De veiligheid van CBD wordt duidelijker wanneer je het vergelijkt met veelgebruikte medicijnen en supplementen. Paracetamol, dat bijna iedereen in de kast heeft staan, kan bij een dosis van 7,5 gram ernstige leverschade veroorzaken. Dat is slechts 15 tabletten van 500 mg. Bij ibuprofen kan een overdosis al bij 3.200 mg per dag leiden tot maag- en nierproblemen.

CBD laat een heel ander beeld zien. Zelfs bij 1.500 mg per dag, een veelvoud van wat consumenten gebruiken, zijn de bijwerkingen mild en omkeerbaar. De veiligheidsmarge van CBD, het verschil tussen een werkzame dosis en een gevaarlijke dosis, is opvallend breed.

Dat contra-intuïtieve feit verdient aandacht: een stof die uit de cannabisplant komt en door veel mensen met "drugs" wordt geassocieerd, heeft een gunstiger veiligheidsprofiel dan een doorsnee pijnstiller uit de supermarkt. De reden is dat CBD werkt via andere routes in je lichaam en geen orgaanschade veroorzaakt bij normale tot hoge doseringen.

Vergelijking veiligheidsmarge

Waarom laag beginnen toch belangrijk is

Hoewel een overdosis CBD praktisch onmogelijk is, wil je bijwerkingen voorkomen. Laag beginnen en langzaam opbouwen, het zogenoemde "start low, go slow" principe, is de meest verstandige aanpak. Niet omdat CBD gevaarlijk is, maar omdat je zo de optimale dosis voor jouw lichaam vindt.

De werking van CBD verschilt per persoon. Je stofwisseling, je lichaamsgewicht en zelfs je darmbacteriën beïnvloeden hoeveel CBD je lichaam opneemt. Door met een lage dosis te starten, voorkom je onnodige bijwerkingen en bespaar je bovendien geld. Met de juiste concentratie bereik je vaak meer met minder. Bekijk onze koopgids om het product te vinden dat bij je past.

Ons team beantwoordde inmiddels meer dan 5.000 lezersvragen over CBD. De meest voorkomende fout die wij tegenkomen is dat mensen met een te hoge dosis starten en dan concluderen dat CBD "niet voor hen is". In werkelijkheid hadden ze baat bij een lagere startdosis en meer geduld.

Veelgemaakte fouten bij het doseren

• Te hoge startdosis: beginnen met 50 mg of meer terwijl 10 mg genoeg kan zijn
• Te snel ophogen: de dosis elke dag verhogen in plaats van elke 3-5 dagen
• Lege maag: CBD op een lege maag nemen, wat de kans op misselijkheid vergroot
• Wisselende tijdstippen: CBD steeds op andere momenten innemen, waardoor je lichaam geen stabiel niveau opbouwt
• Vergelijken met anderen: een dosis overnemen van iemand anders terwijl elk lichaam anders reageert

Wisselwerking met medicijnen: een reëel aandachtspunt

Hoewel CBD zelf moeilijk te overdoseren is, verdient de combinatie met medicijnen extra aandacht. CBD wordt in je lever afgebroken door dezelfde enzymen, de cytochroom P450 enzymen, die ook veel gangbare medicijnen verwerken. Wanneer CBD deze enzymen bezet, kan de afbraak van je medicijnen vertragen. Het gevolg: je medicijnen blijven langer en in hogere concentratie in je bloed.

Dit effect lijkt op wat grapefruitsap doet bij bepaalde medicijnen. Als je arts je adviseert om geen grapefruit te eten bij je medicatie, is voorzichtigheid met CBD ook verstandig. Overleg in dat geval altijd eerst met je arts of apotheker. Lees meer over de wisselwerking tussen CBD en medicijnen.

CBD Apotheek verkoopt CBD-producten in onze webshop. Wij adviseren om bij twijfel over combinaties met medicijnen altijd een zorgprofessional te raadplegen. Geen enkele website kan het oordeel van je arts vervangen.

Wanneer extra voorzichtig zijn?

CBD is voor de meeste volwassenen veilig, maar sommige groepen moeten extra opletten. Zwangere en borstvoeding gevende vrouwen wordt afgeraden CBD te gebruiken, omdat onderzoek naar de effecten in die groep beperkt is. Kinderen mogen alleen CBD gebruiken onder medisch toezicht, zoals bij het epilepsiemedicijn Epidiolex.

Mensen met leverproblemen moeten ook voorzichtig zijn. In klinische studies met hoge doses CBD (boven de 1.000 mg per dag) werden soms verhoogde leverwaarden gemeten, hoewel deze na verlaging van de dosis normaliseerden (Bron: Devinsky et al., The New England Journal of Medicine, 2017). Wie leveraandoeningen heeft, doet er goed aan dit met de behandelend arts te bespreken.

Verder kan niet iedereen CBD gebruiken. Op onze pagina over of iedereen CBD kan gebruiken lees je welke groepen beter eerst met een arts kunnen overleggen.

Veelgestelde misvattingen over CBD en overdosis

CBD en THC zijn even veilig

CBD en THC zijn twee verschillende stoffen met een heel ander werkingsmechanisme. THC bindt direct aan de CB1-receptoren in je hersenen en veroorzaakt daardoor een "high" gevoel. CBD doet dat niet. De bijwerkingen van beide stoffen verschillen ook sterk. Hoewel ook THC zelden tot een dodelijke overdosis leidt, zijn de psychoactieve effecten van THC veel ingrijpender dan de milde bijwerkingen van CBD.

Meer CBD werkt altijd beter

Dat klopt niet. Bij CBD bestaat een zogenoemd bifasisch effect: lage en hoge doses kunnen tegenovergestelde effecten hebben. Een lage dosis CBD kan je alerter maken, terwijl een hoge dosis slaperigheid veroorzaakt. Meer is bij CBD niet per definitie beter.

Natuurlijk betekent altijd veilig

CBD is een plantaardige stof, maar dat maakt het niet automatisch veilig voor iedereen in elke situatie. De kwaliteit van het product maakt verschil. Onzuivere producten met pesticiden, zware metalen of te veel THC vormen een groter risico dan CBD zelf. Kies altijd een product met een onafhankelijk laboratoriumrapport.

Praktische tips voor veilig CBD-gebruik

• Start met 5-10 mg per dag en verhoog de dosis pas na 3-5 dagen
• Neem CBD bij voorkeur bij een maaltijd om misselijkheid te voorkomen en de opname te verbeteren
• Houd een dagboekje bij met je dosering, tijdstip en hoe je je voelt
• Kies een getest product met een onafhankelijk laboratoriumrapport
• Overleg met je arts als je medicijnen gebruikt of zwanger bent
• Bewaar CBD koel en donker om de kwaliteit te behouden

Conclusie: CBD overdoseren, hoe zit het nu?

Een dodelijke overdosis CBD is bij mensen nooit waargenomen en wordt op basis van al het beschikbare onderzoek als praktisch onmogelijk beschouwd. Wat wel kan gebeuren bij een te hoge dosis zijn milde, tijdelijke bijwerkingen zoals slaperigheid, misselijkheid of een onrustige maag. De Drempelregel vat het samen: je persoonlijke grens voor onprettige effecten ligt ver onder het punt van gevaar.

De veiligheidsmarge van CBD is breder dan die van veel gangbare medicijnen en supplementen. Toch is verstandig doseren de sleutel tot een goede ervaring. Begin laag, bouw langzaam op en luister naar je lichaam. Met die aanpak haal je het meeste uit CBD zonder onnodige bijwerkingen.

Bronnen

1. World Health Organization (WHO). Cannabidiol (CBD) Critical Review Report. Expert Committee on Drug Dependence, juni 2018.
2. Iffland, K. & Grotenhermen, F. "An Update on Safety and Side Effects of Cannabidiol: A Review of Clinical Data and Relevant Animal Studies." Cannabis and Cannabinoid Research, 2(1), 139-154, 2017.
3. Taylor, L. et al. "A Phase I, Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled, Single Ascending Dose Trial of the Safety, Tolerability and Pharmacokinetics of Highly Purified Cannabidiol in Healthy Subjects." CNS Drugs, 32(11), 1053-1067, 2018.
4. Devinsky, O. et al. "Trial of Cannabidiol for Drug-Resistant Seizures in the Dravet Syndrome." The New England Journal of Medicine, 376(21), 2011-2020, 2017.
5. Millar, S.A. et al. "A Systematic Review on the Pharmacokinetics of Cannabidiol in Humans." Frontiers in Pharmacology, 11, 2020.